(JNS) De Saoedische kroonprins Mohammed bin Salman, die briljante jonge leider die velen heeft gefascineerd met zijn visie op de modernisering van het hart van de soennitische islam, slaat nu een nieuwe koers in.
In Saoedi-Arabië liggen Mekka en Medina, de twee heiligste steden van de islam, en de immense oliereserves van het land hebben het koninkrijk tot een van de machtigste landen van de Arabische wereld gemaakt. Mohammed bin Salman werd het hof gemaakt door de Amerikaanse president Donald Trump en door Israël, dat al lange tijd streeft naar normalisering van de betrekkingen met Riyad.
De kroonprins dacht dat hij de oorlogen in de regio naar believen kon sturen. Maar de logica van dit conflict blijkt meedogenloos te zijn.
Het is onmogelijk om onverschillig te blijven wanneer Iraanse raketten en drones het eigen land bedreigen. En nu hebben de Houthi’s, de wrede Jemenitische handlangers van een steeds wanhopiger wordend Iran, het gevaar rechtstreeks naar Saoedi-Arabië gebracht.
Mohammed bin Salman dacht dat hij zich buiten de oorlog kon houden. In plaats daarvan zit hij er nu tot over zijn oren in.
Het offensief van de Houthi’s heeft de zwakke plekken van Saoedi-Arabië blootgelegd, terwijl aanvallen op het koninkrijk en de bedreiging van de scheepvaart rond de zeestraat van Bab el-Mandeb eens te meer de reikwijdte van Iran en zijn bondgenoten duidelijk hebben gemaakt. Riyad zoekt hulp. (Reuters)
De les voor Mohammed bin Salman zou duidelijk moeten zijn: Allianties zijn het belangrijkst wanneer de bondgenoten bereid zijn een gezamenlijke vijand het hoofd te bieden.
Pas vorige maand ondertekende Saoedi-Arabië het gezamenlijke defensieverdrag van Mekka met Turkije en Pakistan. Het pact bepaalt dat een gewapende aanval op een van de drie landen geldt als een aanval op alle drie.
Dat klonk indrukwekkend. De werkelijkheid is ingewikkelder gebleken.
Turkije heeft er geen belang bij om in een confrontatie met Iran te worden meegesleept, terwijl Pakistan gemengde signalen heeft afgegeven over wat het verdrag daadwerkelijk inhoudt. Islamabad liet aanvankelijk doorschemeren dat aanhoudende agressie van de Houthi’s het pact zou kunnen activeren, maar verklaarde later dat er geen militaire reactie was besproken. En Pakistan ligt ver weg.
De gevolgen reiken veel verder dan Saoedi-Arabië. Via zijn vertegenwoordigers heeft Iran nu zijn invloed uitgebreid naar nog een strategische maritieme engte in de wereld. Bab el-Mandeb is de toegangspoort tot de Rode Zee en uiteindelijk tot het Suezkanaal – een levensader voor de handel tussen Europa en Azië. De controle van de Houthi’s over de zeestraat vormt daarom niet alleen een bedreiging voor Riyad, maar ook voor Egypte, Europa en de wereldhandel.
Dat verklaart ook waarom Mohammed bin Salman zich tot Egypte heeft gewend. Caïro heeft een enorm economisch belang bij het openhouden van de route via de Rode Zee en het in stand houden van het verkeer door het Suezkanaal. De Saoedische kroonprins reisde deze week naar Caïro om, gezien de toenemende aanvallen van de Houthi’s, steun te zoeken bij de Egyptische president Abdel Fattah el-Sisi.
Saoedi-Arabië heeft ook andere bondgenoten om hulp gevraagd, aangezien zijn middelen voor raketafweer zwaar worden belast. De Verenigde Staten blijven samenwerking op het gebied van inlichtingen verlenen, zonder echter een directe militaire interventie te wagen.
En dan is er nog Israël.
Israël verdwijnt niet als de omstandigheden moeilijk worden. Het gaat nergens heen. En Saoedi-Arabië en Israël hebben te maken met dezelfde vijanden: Iran en de Houthi’s.
Volgens berichten heeft Riyad nu via het Amerikaanse Central Command om inlichtingenondersteuning van Israël gevraagd, aangezien het wordt geconfronteerd met de groeiende dreiging van de Houthi’s.
Dat is veelzeggend.
Mohammed bin Salman heeft jarenlang de mogelijkheid van betrekkingen met Israël in het vooruitzicht gesteld, altijd onder voorbehoud en vaak dubbelzinnig. Maar de realiteit is sterker dan diplomatieke spelletjes.
Aan de ene kant staan Iran en zijn bondgenoten. Aan de andere kant staan landen met een gemeenschappelijk belang om hen tegen te houden.
De Houthi’s zijn langs de Jemenitische kust aan de Rode Zee opgerukt en bedreigen de zeestraat van Bab el-Mandeb, een van ’s werelds belangrijkste maritieme knelpunten. Saoedi-Arabië maakte deze week bekend dat het in de buurt van Mekka een drone van de Houthi’s had onderschept, hoewel de Houthi’s ontkenden de heilige stad te hebben aangevallen.
Ze hebben laten zien dat er nauwelijks grenzen zijn aan hun ambities.
Mekka en Medina worden bedreigd. De Rode Zee wordt bedreigd. De internationale scheepvaart wordt bedreigd. En Jeruzalem staat al geruime tijd in het vizier van Iran en zijn proxies.
Mohammed bin Salman ontdekt nu iets wat al lang duidelijk had moeten zijn: geografie, gemeenschappelijke belangen en gemeenschappelijke vijanden zijn uiteindelijk machtiger dan diplomatieke manoeuvres.
Als Iran en de Houthi’s de regio en haar stabiliteit bedreigen, moet Saoedi-Arabië beslissen op wie het daadwerkelijk kan rekenen.
Riyad zoekt opnieuw toenadering tot Israël, want in een gevaarlijke regio dwingt kracht respect af – en Israël heeft laten zien dat het bereid is deze kracht in te zetten tegen zijn vijanden.
Het Witte Huis creëert beeld van Netanyahu als winnaar van de verkiezingen
Wanneer menselijkheid een gevaar vormt voor de eigen soldaten
Sa’ar beschuldigt Spaanse premier van ‘brutale leugens’ over migratiecrisis in Ceuta
