De Israëlische premier Benjamin Netanyahu eerde zondag zijn broer, luitenant-kolonel Yonatan (Yoni) Netanyahu, ter gelegenheid van de 50e verjaardag van zijn overlijden. Yoni kwam om het leven tijdens de leiding van de gewaagde bevrijdingsoperatie van gegijzelden in Entebbe (Oeganda) en werd door Netanyahu omschreven als een toonbeeld van moed, morele helderheid en toewijding aan de Joodse staat.
Tijdens een herdenkingsceremonie op de Herzlberg, waaraan familieleden, regeringsvertegenwoordigers, militaire commandanten en veteranen van de IDF-elite-eenheid Sayeret Matkal deelnamen, blikte Netanyahu terug op het leven en de nalatenschap van de officier, wiens naam synoniem is geworden voor een van de beroemdste militaire operaties van Israël.
‘Er zijn vijftig jaar verstreken sinds mijn oudste broer Yoni sneuvelde tijdens de heldhaftige operatie ter bevrijding van de gegijzelden in Entebbe’, zei Netanyahu. ‘Er gaat geen enkele dag voorbij dat ik niet aan je denk. Ik denk aan je met oneindig verlangen, met diepe pijn en met onmetelijke trots.’
Luitenant-kolonel Yoni Netanyahu was 30 jaar oud toen hij op 4 juli 1976 om het leven kwam, terwijl hij de Sayeret Matkal-eenheid aanvoerde tijdens de reddingsoperatie van 102 gegijzelden op de luchthaven van Entebbe in Oeganda – tegenwoordig bekend als Operatie Yonatan.
Netanjahu, vergezeld door zijn vrouw Sara en zijn zonen Yair en Avner, haalde herinneringen op aan verhalen uit zijn jeugd die volgens hem al een voorbode waren van de toekomstige leiderschapsrol van zijn broer. Hij beschreef Yoni als een voorvechter van gerechtigheid, een geboren leider en iemand die al als kind onder druk zijn kalmte wist te bewaren.
Hij vertelde over Yoni’s uitmuntende militaire loopbaan, van de Zesdaagse Oorlog en de Jom Kipoeroorlog tot de missie in juli 1976 in Oeganda, waarbij meer dan 100 door terroristen vastgehouden gegijzelden werden bevrijd.
‘De Operatie Yonatan heeft het aanzien van Israël onder de naties versterkt en aan de vrije wereld bewezen dat het zowel mogelijk als noodzakelijk is om het terrorisme te bestrijden’, zei Netanyahu.
De premier verklaarde dat zijn broer eigenschappen belichaamde die latere generaties Israëlische soldaten inspireerden, waaronder ‘menselijkheid, morele helderheid, moed, een gezond beoordelingsvermogen, buitengewone kalmte, de bereidheid om in de frontlinie leiding te geven, en een brandende liefde voor het volk, het land en de staat’.
Netanjahu citeerde uit een brief die Yoni na de Jom Kipoeroorlog had geschreven en herinnerde aan de vastberadenheid van zijn broer om zijn toekomst in Israël op te bouwen, ondanks de gevaren waaraan het land blootstond.
‘Ik geef er de voorkeur aan om hier in een toestand van voortdurende oorlog te leven, als onderdeel van het rondtrekkende Joodse volk’, schreef Yoni. ‘Ik ben van plan om hier met alle kracht wortel te schieten.’
Netanjahu zei dat deze geest Israëlische soldaten ook vandaag de dag nog inspireert.
‘In de vijftig jaar sinds je dood hebben we gezien hoe nieuwe generaties helden zijn opgegroeid’, zei hij. ‘Velen van hen laten zich inspireren door het verhaal van je leven en door je brieven, net zoals de komende generaties zich zullen laten inspireren door het verhaal van hun heldendom en hun bereidheid tot opoffering.’
Hij richtte zich rechtstreeks tot zijn overleden broer en sloot af met: ‘Yoni, mijn dierbare en geliefde broer, mijn verlangen naar jou zal tot aan mijn sterfdag niet afnemen. Ik beloof je dat we de fakkel van jouw missie, het veiligstellen van het voortbestaan van Israël, trots zullen blijven dragen.’
Hij voegde eraan toe: ‘Hoe de diplomatieke situatie zich ook mag ontwikkelen, ik zal niet toestaan dat Iran zich met kernwapens uitrust. Zolang ik premier van Israël ben, zal dat niet gebeuren.’
‘Aan deze heilige missie heb ik mijn leven gewijd sinds jouw dood, Yoni.’
Later op zondag verwees Netanyahu tijdens een toespraak op de JNS International Policy Summit in Jeruzalem opnieuw naar de nalatenschap van zijn broer en zijn vader, toen hij sprak over de dreiging die van Iran uitgaat.
‘Op de 50e verjaardag van de dood van mijn broer in Entebbe ben ik hierheen gekomen vanaf de Herzlberg, vanaf zijn graf’, zei hij. ‘Yoni sneuvelde in Entebbe toen hij zijn soldaten aanvoerde tijdens wat waarschijnlijk de grootste reddingsoperatie van de moderne tijd was.’
Netanjahu zei dat de operatie in Entebbe heeft aangetoond dat ‘een vrij volk, wanneer het zijn moed mobiliseert en zijn kracht en wil bundelt, de ergste tirannieën ter wereld kan overwinnen.’
De premier herinnerde aan uitspraken van zijn vader, de historicus Benzion Netanyahu, ter gelegenheid van diens 100e geboortedag in 2010, toen deze waarschuwde dat Iran streefde naar de vernietiging van de Joodse staat, waarna hij Israël opriep om existentiële bedreigingen met vastberadenheid en een helder beoordelingsvermogen het hoofd te bieden.
Netanjahu citeerde zijn vader met de woorden: ‘Iran zweert de Joodse staat te vernietigen. Het Israëlische volk laat de wereld zien hoe een natie zich moet gedragen wanneer zij wordt geconfronteerd met een existentiële dreiging. Men moet het gevaar onverschrokken onder ogen zien, rustig afwegen wat er moet en kan worden gedaan, en bereid zijn om op het juiste moment tot actie over te gaan.’
Netanjahu zei dat deze woorden zijn eigen benadering van de veiligheidsuitdagingen van Israël hebben gevormd, terwijl de Verenigde Staten en Iran in Zwitserland onderhandelingen voeren.
‘Zestien jaar later hebben we precies dat gedaan’, zei hij. ‘Wat er ook gebeurt bij de onderhandelingen – of er nu een akkoord komt of niet –, ik beloof jullie dat Iran, zolang ik premier ben, nooit over kernwapens zal beschikken. Nooit. Zolang ik premier van Israël ben, zal ik dat niet toestaan.’
Bron: JNS