De Syrische leider Bashar Al Assad zal volgende maand in het Saudische koninkrijk aankomen, zo zijn Assad en de Saudische gast en minister van Buitenlandse Zaken Faisal Ben Farhan eergisteren in het presidentiële paleis in Damascus overeengekomen. In Riyad zal het Syrische staatshoofd niet alleen worden ontvangen door de Saudische kroonprins Mohammed Ben Salman, maar ook door zijn vader, koning Salman bin Abdul Asis Al Saud. Het officiële staatsbezoek aan Riyad haalt nu al de Arabische media.
Tot een paar maanden geleden was een Syrisch staatsbezoek aan Saoedi-Arabië meer science fiction dan realiteit. Ongeveer 12 jaar geleden werd Syrië uit de Arabische Liga gezet vanwege de genocide in het land. Sindsdien zijn 500.000 mensen omgekomen in de Syrische burgeroorlog. Tegelijkertijd zijn 3 miljoen mensen Syrië ontvlucht. Geen enkele Arabische regering wilde toen contact met de zogenaamde brute Syrische regering in Damascus. Toen de Syrische burgeroorlog in maart 2011 uitbrak, sloot zelfs Hamas-chef Khaled Mashaal het Hamas-hoofdkwartier in Damascus en keerde terug naar Qatar. Hamas en de Moslimbroederschap in Syrië hebben aangekondigd de tegenstanders van Assad te steunen in de Arabische Lente. Daarmee hebben zij het regime van Assad na vele jaren de rug toegekeerd.
Maar vandaag gaat het om Iran. Teheran heeft altijd al een strategisch belang gehad in Syrië omdat het aan Israël grenst. Voor veel landen in het Midden-Oosten zijn de betrekkingen met het sjiitische regime in Teheran uiterst belangrijk. De afgelopen weken is de wereld verrast door de verzoening tussen Iran en Saudi-Arabië. In ruil daarvoor heeft Saoedi-Arabië eindelijk vrede bereikt aan zijn zuidgrens met Jemen en de sjiitische Huthis. De oorlog wordt gezien als een indirect conflict tussen Saoedi-Arabië en Iran. De Huthi-rebellen, die nauwe banden hebben met Iran, hebben in 2014 een door Saoedi-Arabië gesteunde regering in Jemen omver geworpen en controleren het noorden van het land. De voortdurende oorlog met de Huthi’s is de afgelopen negen jaar te duur geworden voor Saudi-Arabië. Riyad heeft stabiliteit nodig en dat is wat Iran het Saudische koninkrijk te bieden heeft.
Saoedische steun voor Syrië zal de betrekkingen met Iran nog hechter maken. Het aanstaande bezoek van Assad aan Riyad zal het machtsevenwicht in het Midden-Oosten zeker doen verschuiven. Een gebruikelijke legitimatie verloopt niet zoals voorheen via de Egyptische machthebber in de Arabische wereld in Caïro, maar via Riyad. De Saoedi’s vormen zich tot de leidende macht in het Arabische Midden-Oosten. Uiteindelijk praat geld en dat is wat het Saoedische koninkrijk heeft, terwijl Egypte dat niet heeft en momenteel in een gevaarlijke economische crisis verkeert. Om relevant te blijven heeft Caïro aangekondigd dat het Syrië zal helpen bij de wederopbouw na de aardbeving. De staten van de Perzische Golf zullen de wederopbouw in Syrië financieren.
Iran heeft zijn Syrische bondgenoot met succes op de markt gebracht bij Arabische regeringen en dus openen soennitische regeringen hun deuren voor de Syrische leider. De Syrische dictator is al in Oman en Abu Dhabi geweest. Zijn Syrische minister van Buitenlandse Zaken is al in Saoedi-Arabië, Algerije en Tunesië geweest, die al hebben aangekondigd dat ze hun Syrische ambassades zullen heropenen. Zijn zuidelijke buur Jordanië heeft geen andere keuze dan zich aan te sluiten bij het Arabische concert van verzoening, hoewel Syrië zijn zuidgrens met Jordanië gebruikt voor zijn smokkel en handel in verdovende middelen. Libanon en Irak hebben door de jaren heen hun betrekkingen met Damascus in stand gehouden.
Voor onze ogen ontwikkelt zich een nieuw Midden-Oosten. Een begrip gelanceerd door Israëls voormalige minister van Buitenlandse Zaken en Oslo-architect Shimon Peres, met de hoop dat Israël en de Palestijnen zich werkelijk zouden verzoenen. Dit nieuwe Midden-Oosten is in ieders gezicht opgeblazen. Nu moeten we toezien of het huidige nieuwe Midden-Oosten in de Arabische wereld zijn voorstellen, afspraken en samenwerking werkelijk kan en zal waarmaken. Een nieuw Midden-Oosten waarin het Saoedische koninkrijk aan de macht zal zijn en minder een Amerikaanse relatie zal zoeken als voorheen. Met Iran en de Chinese grootmacht ontwikkelt zich een nieuwe werkelijkheid. Zolang de Amerikanen nog invloed hadden in het Midden-Oosten, was Israël een soort deuropener voor de Arabische regeringen in Washington en dat lijkt nu niet meer relevant.
De miljoenenvraag is: hoe zal het nieuwe Midden-Oosten Israël beïnvloeden? Als de Arabische Liga haar politieke macht terugkrijgt, zoals tot de millenniumwisseling, zal dat niet goed zijn. Tot nu toe is er niets veranderd in de betrekkingen met de Arabische landen, en in Jeruzalem blijft men hopen dat Israël en Saoedi-Arabië tot een normalisatie zullen komen. Ook Arabische financiële deskundigen merkten in de Israëlische media op dat zij geloven dat de handel tussen Israël en zijn Arabische bondgenoten zal blijven bloeien.
Maar aan de andere kant kunnen de doodsoproepen tegen Israël in Teheran niet worden genegeerd. Hoe geïnteresseerd zal het Saoedische koninkrijk zijn in investeringen in Iran als dat ten koste gaat van zijn waardevolle betrekkingen met Israël? Om zijn positie in het Midden-Oosten niet te verliezen, heeft Israël geen andere keuze dan een nieuw proces ten aanzien van de Palestijnen op gang te brengen. Maar de huidige Israëlische regering lijkt hiertoe niet in staat. Realistisch en logisch gezien kan een nationaal-religieuze regering in het land geen onderhandelingen met de Palestijnen aangaan. Het enige “positieve” in de recente ontwikkelingen in het Midden-Oosten, is het gevaar dat het volk in Sion herenigt.
Knessetleden en activisten dringen Gazastrook binnen en eisen heroprichting van Joodse gemeenschappen
Nultolerantie voor de ‘rode driehoek’! Verbod op festival in Berlijn aan de vooravond van herdenking
Amerikaanse ambassadeur in Israël suggereert steun voor een aanval op Iran
