Scheuren in de anti-Netanyahu-oppositie in aanloop naar de verkiezingen

Het geschil over de uitspraken van Yair Golan over Judea en Samaria laat zien hoe kwetsbaar een anti-Netanyahu-regering zou kunnen worden zodra het enige gemeenschappelijke doel is bereikt.

Door Ryan Jones | | Onderwerpen: Israëlische verkiezingen 2026, Yair Golan, Israel, Knesset, Benjamin Netanyahu
Yair Golan, voorzitter van de partij 'De Democraten', op 21 juli 2026 in Tel Aviv, een dag na de voorverkiezingen van deze partij en in de aanloop naar de komende verkiezingen, tijdens een bijeenkomst met nieuw gekozen partijleden. Foto: Avshalom Sassoni/Flash90

Vrijwel alle peilingen wijzen erop dat een anti-Netanyahu-coalitie van oppositiepartijen bij de verkiezingen in oktober de meerderheid in de Knesset zal behalen. Maar nu al zijn er barsten zichtbaar in die toekomstige Israëlische regering.

Deze week kwamen meningsverschillen binnen De Democraten aan het licht, de nieuwe alliantie van de Arbeiderspartij en Meretz onder leiding van Yair Golan. Volgens Ynet zijn details van een besloten partijvergadering over de verkiezingscampagnestrategie naar de pers gelekt, nadat de kandidaten waren gewaarschuwd geen eigen politieke boodschappen te publiceren zonder toestemming van het partijhoofdkwartier.

Centraal in het geschil staat de reactie van de partij op de dodelijke aanslag in de buurt van Havat Gilad. Naar verluidt bekritiseerde het voormalige Meretz-parlementslid Gaby Lasky, die op plaats zes van de lijst van De Democraten staat, Golan omdat hij in de partijboodschap de term Judea en Samaria gebruikte, en riep hem op het gebied in plaats daarvan Westelijke Jordaanoever te noemen.

Golan verdedigde zich en verklaarde dat hij de bewering dat Judea en Samaria een term van rechts zou zijn, van de hand wijst.

De woordenwisseling verspreidde zich al snel op internet, omdat deze een dieper liggend probleem binnen de oppositie aan het licht bracht. Golan probeert leiding te geven aan een partij die groot genoeg moet zijn om mee te werken aan de vorming van de volgende regering, maar delen van zijn eigen lijst schrikken terug voor taalgebruik dat door veel Israëli’s wordt beschouwd als fundamentele bijbelse, historische en nationale terminologie.

Dit levert de rechtse partijen bovendien een eenvoudig wapen voor de verkiezingsstrijd op. Coalitiepolitici zoals minister van Financiën Bezalel Smotrich beweren al maanden dat een toekomstige anti-Netanyahu-regering gegijzeld zou worden door haar meest radicale linkse elementen, met name wat betreft Judea en Samaria.

Golan heeft zelf herhaaldelijk voor controverse gezorgd. Middenin de oorlog in Gaza verklaarde hij dat een ‘verstandig land’ geen ‘baby’s als hobby zou doden’ – een groteske uitspraak die over het hele politieke spectrum van Israël werd veroordeeld. Later hield hij vol dat hij de soldaten van het Israëlische leger niet rechtstreeks had beschuldigd, maar het kwaad was al geschied. Buitenlandse media, zoals in de recente Britse berichtgeving over de Israëlische verkiezingscampagne, hebben deze uitspraak aangegrepen om het wereldwijde anti-Israëlische verhaal te versterken, waarvoor zij – net als Golan – Benjamin Netanyahu verantwoordelijk stellen.

Vertaling van het bericht van Netanyahu: De kop in de Britse Telegraph citeert vandaag de woorden van Yair Golan, de partner van Eizenkot: ‘Israël doodt kinderen als hobby’.

Wat een regelrechte leugen. Wat een verschrikkelijke schade voor onze rechtvaardige strijd en onze heldhaftige strijders.

Ik veroordeel deze afschuwelijke leugen ten scherpste!

Het probleem voor de oppositie is dat Golan nodig is om een regering te vormen. Maar zijn ideologische achtergrond maakt andere potentiële coalitiepartners nerveus.

De huidige oppositieleider Yair Lapid bestempelde Golan en De Democraten eerder als ‘een radicaal-linkse partij’ die naar de marge moet worden verdrongen. Lapid heeft onlangs zijn fractie samengevoegd met die van de voormalige medepremier Naftali Bennett, in de hoop precies dat te bereiken.

Avigdor Liberman, voorzitter van Yisrael Beiteinu, heeft laten weten dat De Democraten weliswaar deel zouden kunnen uitmaken van een toekomstige anti-Netanyahu-coalitie, maar dat Golan en zijn partij geen gevoelige portefeuilles zoals Defensie of Justitie zouden mogen krijgen. Dit is niet slechts een onbeduidend voorbehoud, maar een erkenning van het feit dat het gemakkelijker is om Netanyahu ten val te brengen dan om daarna samen te regeren.

Voor Israël lijkt de situatie op een déjà vu. De laatste Bennett-Lapid-coalitie, die van juni 2021 tot november 2022 regeerde, was verenigd door één enkel doel: het afzetten van Netanyahu. Zodra dit was bereikt, was er nauwelijks nog iets dat hen bij elkaar hield.

Hetzelfde gevaar dreigt zich opnieuw af te tekenen. Afgezien van hun minachting voor Netanyahu beroepen alle oppositiepartijen zich op een gemeenschappelijke basis als ‘zionisten’. Maar hun definities van het zionisme lopen steeds verder uit elkaar.

Israel Today nieuwbrief

Dagelijks nieuws

Gratis in uw mailbox

Israel Heute Newsletter

Tägliche Nachrichten

FREI in Ihrer Inbox