Het Spaanse ministerie van Binnenlandse Zaken heeft vorige week een rapport gepubliceerd waaruit blijkt dat het aantal antisemitische haatmisdrijven in 2025 met 86 % is gestegen ten opzichte van 2024, waarbij ook het aantal aanvallen op moslims en andere minderheden is toegenomen.
Het rapport over de “ontwikkeling van haatmisdrijven en incidenten in 2025” van het ministerie telde vorig jaar 69 haatmisdrijven tegen joden, vergeleken met respectievelijk 37 en 23 in 2024 en 2023. Het rapport registreerde 35 aanvallen op moslims in 2025, vergeleken met 15 in 2024.
Het dagblad El País citeerde minister van Binnenlandse Zaken Fernando Grande-Marlaska, een politicus van de Spaanse Socialistische Arbeiderspartij, met de woorden: ‘Dit is geïnstitutionaliseerde vreemdelingenhaat, die door ambtenaren wordt beschermd en aangemoedigd. Vorig jaar was de immigratie van minderjarigen het excuus. Dit jaar was het de naturalisatie.’
De gegevens in het rapport van het ministerie, dat uitsluitend op politierapporten is gebaseerd, liggen aanzienlijk lager dan die welke zijn gepubliceerd door het Observatorio de Antisemitismo en España, een waarnemingscentrum voor antisemitisme dat is opgericht door de Federatie van Joodse Gemeenschappen in Spanje (FCJE).
Het Observatorio heeft zijn rapport voor 2025 nog niet gepubliceerd, maar een rapport van de Universiteit van Tel Aviv uit april gaf aan dat er 207 gevallen waren gedocumenteerd. De cijfers van het Observatorio voor 2024 en 2023 bedroegen respectievelijk 60 en 34.
De rapporten van het Observatorio bevatten getuigenverklaringen en onafhankelijk gedocumenteerde gevallen, in overeenstemming met de praktijk van partnerorganisaties wereldwijd, waaronder de Community Security Trust (CST) in Groot-Brittannië en de Anti-Defamation League (ADL) in de Verenigde Staten.
Volgens de methodologie van het ministerie maakten antisemitische incidenten 7 % uit van de 934 gevallen die in 2025 als ‘xenofoob’ werden aangemerkt. De naar schatting 40.000 joden in Spanje maken ongeveer 0,1 % van de bevolking van het land uit.
Spanje is een van de drie EU-lidstaten die zich hebben aangesloten bij de Zuid-Afrikaanse aanklacht tegen Israël uit 2023 wegens vermeende genocide in de Gazastrook, wat algemeen wordt opgevat als een steunbetuiging aan de aanklacht. De Spaanse premier Pedro Sánchez bestempelde Israël vorig jaar als een ‘genocidestaat’. Jeruzalem heeft Madrid ervan beschuldigd met zijn anti-Israëlische beleid antisemitische haat aan te wakkeren.