(JNS) Als ik nieuwe olim (immigranten) uit Amerika ontmoet, feliciteer ik hen met hun beslissing en wijs ik erop dat ze zojuist hun levensverwachting met ongeveer vier jaar hebben verlengd. Ook al is dit grappig bedoeld en geenszins bedoeld als voorspelling, zit er toch een waarheid in die op het eerste gezicht verrassend lijkt: Israël behoort tot de landen met de hoogste levensverwachting ter wereld.
Uit de meest recente statistieken blijkt dat Israël onder de landen met minstens een miljoen inwoners de 16e hoogste levensverwachting ter wereld heeft – mannen en vrouwen samen.
In tegenstelling tot de geluksindex, waarin Israël regelmatig een toppositie inneemt, is er bij de levensverwachting geen duidelijk herkenbare gemeenschappelijke noemer. Hongkong, Japan en Zuid-Korea voeren de lijst aan. Tegelijkertijd behoren ze tot de landen met de laagste geboortecijfers ter wereld.
Betekent dit dan dat kinderen schadelijk zijn voor de gezondheid? Hopelijk niet. Het toont echter aan dat verschillende maatschappelijke factoren verband kunnen houden met uiteenlopende resultaten op het gebied van levensverwachting.
Analisten noemen objectieve criteria zoals de toestand van het gezondheidszorgstelsel, voeding en sociaaleconomische voordelen als bevorderlijk voor een hogere levensverwachting. Er is inderdaad vaak een verband tussen een hoog bruto binnenlands product en een hoge levensverwachting.
De recente ervaringen van de Verenigde Staten, waar de levensverwachting in 2019, 2020 en 2021 daalde, laten echter zien dat objectieve criteria alleen niet het hele verhaal kunnen verklaren. In die jaren werd Amerika niet alleen getroffen door de COVID-pandemie, maar kende het ook een hoog aantal drugsdoden en zelfmoorden.
Met andere woorden: stemming en mentale toestand hadden aantoonbaar negatieve gevolgen voor de levensverwachting. Hoewel de ontwikkeling inmiddels weer positief is, behoren de Verenigde Staten nog steeds niet tot de top van landen met een hoge levensverwachting.
Juist deze problemen werpen een interessant licht op de situatie in Israël. Want ondanks de pandemie en de stress van de oorlog is de levensverwachting in Israël van 2020 tot nu toe elk jaar licht gestegen.
Dat zou kunnen betekenen dat bepaalde maatschappelijke, subjectieve of mentale factoren in Israël bijdragen aan het bevorderen en versterken van een lang leven.
Studies over veroudering tonen slechts een zwak verband aan tussen gezonde gewoonten en een lang leven. Veel honderdjarigen of mensen van in de negentig roken, drinken alcohol en staan nogal sceptisch tegenover lichaamsbeweging.
Deze studies tonen echter een sterk verband aan tussen levenshouding en een lang leven. Onder actieve ouderen is er een bijzonder hoog percentage mensen met een positieve en optimistische instelling. Studies tonen bovendien aan dat actieve ouderen vaak een geloof belijden en daarin geloven.
Maar bovenal is veerkracht een bijzonder effectieve factor gebleken om mensen langer gezond te houden.
Juist dit laatste punt zou de sleutel kunnen zijn tot het begrijpen van de schijnbaar tegenstrijdige stijging van de Israëlische levensverwachting, ondanks de oorlog en alle bijbehorende belastingen en uitdagingen.
De Israëli’s hebben in tweeënhalf jaar van ononderbroken druk en stress opmerkelijke veerkracht getoond.
Het combineren van reservistendienst met werk en gezinsleven; als echtgenotes en moeders het gezin bij elkaar houden terwijl de partner afwezig is; omgaan met de voortdurende onzekerheid waaronder ouders en families van de dienstplichtigen lijden; en natuurlijk het pijnlijke verlies van dierbaren – dit alles is op de een of andere manier overwonnen.
Interessant genoeg is er een overlap tussen de ranglijsten van de levensverwachting en de onlangs gepubliceerde geluksindexen. Israëli’s blijken zowel gelukkig als langlevend te zijn.
Hoewel geluk ook sterk afhangt van objectieve factoren, spelen houdingen blijkbaar ook een doorslaggevende rol. Een gevoel van zingeving, een missie, verbondenheid en een sterke identificatie met het eigen land kunnen mensen langer gelukkig maken.
Niemand zou beweren dat het leven in Israël eenvoudig, zorgeloos of onbezorgd is – zeker nu niet. Maar zoals studies over levensverwachting en geluk aantonen, zijn er krachten in het leven die tegenslagen kunnen overwinnen en uitdagingen, zelfs verdriet, in iets positiefs kunnen omzetten.
Wij zijn geen superhelden. Wij zijn gewoon mensen die van hun land houden, in hun land geloven, hun kinderen aanbidden en vastbesloten zijn om hun families, buren en broeders te beschermen, te verdedigen en te ondersteunen.