En Aaron was stil! Hoe is het mogelijk?

door Anat Schneider

Er zijn dingen die voor ons verborgen zijn, die ons te boven gaan, waar de mens geen antwoord op heeft. En dus vertrouwen we op God.

Foto: Flash90

Het tiende hoofdstuk van Leviticus bevat een aantal zware gebeurtenissen. Het begint eigenlijk al eerder in hoofdstuk negen met de inwijding van het altaar en de inwijding van de tabernakel. Voor het eerst brengt Israël daadwerkelijk offers volgens de instructies die Mozes had ontvangen.

Er is eindelijk een plaats gewijd aan de heilige transactie tussen God en zijn volk. De voorbereidingen voor de tabernakel zijn eindelijk voltooid. Nu kan de mens zich met God verbinden. De wetten betreffende de wijze waarop offers moeten worden gebracht en de dienst in afzondering moet worden verricht, zijn zeer nauwgezet. Aäron en zijn priesterzonen lijken hun rol en de wetten te hebben geleerd, precies zoals hun was opgedragen. En hoe weten wij dat? God geeft een stempel van goedkeuring aan het einde van het proces wanneer de heerlijkheid van de HEER wordt geopenbaard en het offer wordt aanvaard.

Maar dan komt er een wending in het verhaal. Iets gaat niet volgens het oorspronkelijke plan. Twee van de zonen van Aaron, Nadav en Avihu, voegen uit eigen beweging meer wierook toe en offeren een ander offer. In feite voegen zij een ander ritueel toe, een extra handeling die niet volgens het hun gegeven protocol wordt verricht.

“De zonen van Aäron, Nadab en Abihu, namen beiden hun wierookschaal, deden vuur daarin, legden reukwerk daarop en brachten vreemd vuur voor het aangezicht van de HEERE, wat Hij hun niet geboden had. Toen ging een vuur uit van het aangezicht van de HEERE, en verteerde hen, zodat zij stierven voor het aangezicht van de HEERE.” (Leviticus 10:1-2)

Zij offerden “vreemd vuur”. En God accepteert dat niet. Om het zacht uit te drukken. Want nadat zij een vreemd vuur hebben geofferd – een ander vuur gaat uit en verteert hen, en zij sterven beiden.

Het is niet duidelijk. Wat is daar precies gebeurd? Waarom besloten ze om nog een offer te brengen? Waarom wordt het extra offer “vreemd vuur” genoemd?

En wat het minst duidelijk is, is waarom hun straf zo zwaar is. De doodstraf!?

Er zijn vele interpretaties van dit moeilijke verhaal. Sommigen zeggen dat er hier sprake was van de zonde van arrogantie, en dat de zonen van Aaron meenden dat zij iets wisten dat anderen niet wisten, en daarom voegden zij meer vuur toe. Sommigen zeggen dat meer en meer van iets goeds niet altijd goed is; dat in dit geval meer toevoegen een aftrekken was, een zonde was. En er zijn nog andere interpretaties dan deze.

Maar ik wil het specifiek hebben over de reactie van Aäron, de vader van Nadav en Avihu. Aaron is de eerste hogepriester, en is net klaar met deze ceremonie, deze heilige transactie. Zijn hele wezen is nog steeds in de extase van de verbinding tussen hemzelf en God. De verbinding tussen het volk en God.

Het ene moment ervaart hij grootsheid, ervaart hij God.

En het volgende moment zijn twee van zijn zonen dood!

Het is moeilijk voor ons als lezers om volledig te begrijpen wat hier gebeurt. Wij verwachten geschreeuw van ontzetting en kreten van verdriet, en vragen. We verwachten commotie en paniek. Want dat is hoe het menselijk brein werkt. Maar wat er op de grond gebeurt, is heel anders dan wij verwachten.

“En Mozes zei tegen Aäron: Dit is wat de HEERE gesproken heeft: In hen die tot Mij naderen, zal Ik geheiligd worden, en voor de ogen van heel het volk zal Ik geëerd worden. Maar Aäron zweeg.” (Leviticus 10:3)

Aäron beweegt niet. Reageert niet. Zegt geen woord. Vraagt niet om uitleg en huilt niet.

Aäron is stil!!!

Hij realiseert zich dat geen enkele uitleg hem tevreden kan stellen. Niets wat ze nu tegen hem zeggen zal zijn zonen terugbrengen. Niets kan hem doen doorgronden wat zijn ogen zojuist zagen samen met de ogen van het volk. Aäron beseft dat er dingen zijn die ons te boven gaan, verborgen dingen.

Hij begrijpt dat er dingen zijn waar geen antwoord op is.

Er zijn tragedies in de wereld. Er zijn nationale en persoonlijke tragedies. Er zijn zaken die ons hart breken, en er is geen antwoord, geen bevredigende verklaring. Aäron in zijn verdriet en grote smart beseft dat hij nu geen vragen kan stellen. Omdat het verstand niet kan bevatten wat er zojuist is gebeurd. De gebeurtenis die plaatsvond gaat het menselijk begrip te boven. En dus zwijgt Aäron.

En hoe moeilijk is het voor ons als mens om te accepteren dat er niet altijd een antwoord is.

En hoe hard we proberen om woorden van bemoediging te vinden in tijden van verdriet, woorden van troost. En hoe hard proberen we koste wat kost de stilte te doorbreken!

Maar, tot ons grote verdriet, zijn er gebeurtenissen in het leven die geen woorden kunnen helen. Pijnen die geen woorden kunnen verzachten. Soms komt de genezing, als die er al is, pas na het doorstaan van de pijn. Dit is zo moeilijk. Ik weet het. Het laat ons versteld staan, afvragend, vragend, weerstand biedend, gekwetst. Sommige dingen zijn voor ons verborgen.

Zoals het in een populair Israëlisch liedje zegt:

Some things are hidden                                    (Sommige dingen zijn verborgen)
We won’t understand, we cannot know       (We zullen het niet begrijpen, we kunnen het niet weten)
And we will do some things                             (en we zullen sommige dingen doen)
For no apparent reason.                                  (zonder duidelijke reden.)

Not every thing must be                                   (Niet elk ding moet)
Must be explored and questioned                  (moet onderzocht en ondervraagd worden.)
Sometimes it’s OK                                              (Soms is het OK)
Not to know it all…                                            (om niet alles te weten…)

Israel Today nieuwbrief

Dagelijks nieuws

Gratis in uw mailbox

Israel Heute Newsletter

Tägliche Nachrichten

FREI in Ihrer Inbox